04/14/12

เมื่อถนนส่วนบุคคลกลายเป็นทางสาธารณะ

นาย ก. เจ้าของที่ดินแปลงหนึ่ง เนื้อที่ดิน 10 ไร่เศษ ที่ดินของเขาตั้งอยู่บนทำเลทองย่านการค้ากลางเมือง เขาดำเนินการปรับปรุงที่ดินให้เป็นหมู่อาคารพาณิชย์ 20 คูหา มีถนนคอนกรีตตัดผ่านจากด้านหน้าที่ดินติดต่อกับซอย องุ่นศักดิ์ 2 ต่อเนื่องไปยังซอย องุ่นศักดิ์ 2/1 ที่ด้านหลังของที่ดิน นาย ก. ประกาศโฆษณาให้เช้าอาคารพาณิชย์ที่ปลูกสร้างใหม่ โดยมีจุดขายที่อาคารพาณิชย์เป็นศูนย์รวมของร้านค้า ผู้เช่าจะสามารถใช้สอยเส้นทางไปมายังซอย องุ่นศักดิ์ 2 และซอย องุ่นศักดิ์ 2/1 ได้โดยสะดวกรวดเร็วที่สุด ผลก็เป็นไปตามคาด อาคารพาณิชย์ของเขาถูกเช่าจนเต็มทุกคูหา และมีของแถมเป็นรถราที่ใช้ถนนในที่ดินของเขาเป็นทางลัดไปมาระหว่างซอย องุ่นศักดิ์ 2 และ ซอยองุ่นศักดิ์ 2/1 ต่อมานาย ก. เห็นว่าจำนวนรถราที่วิ่งลัดไปมาระหว่างซอยทั้งสองเริ่มจะเพิ่มจำนวนมากขึ้น ทำให้ถนนคอนกรีตภายในที่ดินนั้นเริ่มทรุดตัว นาย ก. โดยได้รับความยินยอมจากผู้เช่าอาคารพาณิชย์จึงพร้อมใจกันปิดถนนด้านหลังของที่ดินที่ติดกับซอย องุ่นศักดิ์ 2/1 เพื่อไม่ให้บุคคลทั่วไปที่ไม่มีส่วนเกี่ยวข้องใช้ถนนภายในที่ดินของนาย ก. เป็นทางลัดไปมาระหว่างซอยทั้งสองดังเดิม หลังจากนั้นไม่นาน นาย ก. ได้รับหมายเรียก พร้อมกับสำเนาคำฟ้อง มีใจความว่านาย ก. ถูกชาวบ้านจำนวน 50 คนเป็นโจทก์ยื่นฟ้องในข้อหาว่านาย ก. ทำละเมิดเนื่องจากปิดทางสาธารณะ และขอให้ศาลมีคำสั่งให้นาย ก. เปิดทางให้สามารถใช้สอยไปมาระหว่างซอย องุ่นศักดิ์ 2 และซอยองุ่นศักดิ์ 2/1 ได้ดังเดิม   นาย ก.จะทำอย่างไรกันหล่ะทีนี้อยู่ดีๆมีทางสาธารณะตัดผ่านกลางที่ดินเสียแล้ว ?????
ปัญหานี้มีคำตอบ : จะว่าไปนาย ก. ก็ยังโชคดีนะครับ มีที่สาธารณะผ่านกลางที่ดิน ดีกว่าที่ดินไม่มีทางออกสู่ทางสาธารณะหรือที่ตาบอดนะครับ ปัญหานี้ต้องอธิบายก่อนครับว่าทางสาธารณะคืออะไร ทางสาธารณะคือทางบกหรือทางน้ำที่ประชาชนใช้สัญจรร่วมกันครับ  ทางสาธารณะโดยทั่วไปแล้วเกิดขึ้นได้ทั้งโดยธรรมชาติ เช่น ลำคลอง แม่น้ำ และที่โดยมนุษย์สร้างขึ้น เช่น บรรดาคลองลัดต่างๆ และถนนหนทางที่พบกันทั่วไปครับ แต่ปัญหาในคดีนี้คือ ถนนภายในที่ดินของนาย ก. เดิมทีนาย ก. สร้างขึ้นเพื่อประสงค์ที่จะใช้สอยเป็นทางส่วนบุคคลเพื่อประโยชน์แก่ผู้อยู่อาศัยในที่ดินแปลงดังกล่าวสามารถไปมาระหว่างซอยองุ่นศักดิ์ 2 และซอยองุ่นศักดิ์ 2/1 ได้โดยสะดวก กลับกลายเป็นทางสาธารณะไปได้ไงครับ ก็เนื่องจากนาย ก. เมื่อเปิดใช้ถนนภายในที่ดินของตนแล้ว ไม่ได้สงวนสิทธิว่าผู้ที่สามารถใช้สอยถนนได้คือผู้ที่อาศัยในที่ดินแปลงดังกล่าวเท่านั้น แต่กลับเปิดให้บุคคลทั่วไปสามารถใช้สอยถนนภายในที่ดินนั้นเป็นเส้นทางลัดระหว่างซอยองุ่นศักดิ์ 2 และซอยองุ่นศักดิ์ 2/1 ได้ตามอำเภอใจ โดยนาย ก. ไม่ขัดขวางหรือหวงกันไว้เพื่อประโยชน์ตนเองแต่อย่างใดครับ ซึ่งตามกฎหมายถือว่านาย ก. ได้แสดงเจตนาอุทิศถนนดังกล่าวให้เป็นทางสาธารณะโดยปริยายแล้วครับ เมื่อถนนภายในที่ดินดังกล่าวเป็นทางสาธารณะ นาย ก. จะปิดหรือหวงกันไม่ให้บุคคลอื่นใช้ไม่ได้เด็ดขาดครับ ทั้งจะกลับใจเปลี่ยนแปลงแก้ไขให้กลับเป็นถนนส่วนบุคคลของตนคืนก็ไม่ได้แล้วครับ เพราะของหลวงย่อมตกน้ำไม่ไหลตกไฟไม่ไหม้ ครับผม